Thương hiệu Rạng Đông gần 70 năm tuổi: Vì sao vẫn cần chuyển đổi số? (Phần 1)

Trong nhiều năm, doanh nghiệp truyền thống thường bị xem là nhóm “khó chuyển đổi số” nhất. Không phải vì thiếu nguồn lực hay thiếu thị trường, mà bởi phía sau mỗi thương hiệu lâu năm là cả một hệ thống vận hành đã được xây dựng và ổn định suốt hàng chục năm.

Với những doanh nghiệp đã phát triển bền vững nhiều thập kỷ, thay đổi không đơn thuần là ứng dụng thêm công nghệ hay mở một kênh bán hàng mới. Đó là câu chuyện tái cấu trúc cách vận hành, cách tiếp cận khách hàng và cả mô hình tăng trưởng trong bối cảnh thị trường thay đổi nhanh hơn bao giờ hết.

Rạng Đông là một ví dụ điển hình cho hành trình đó.

Từ thương hiệu quốc dân gần 70 năm tuổi đến áp lực phải thay đổi

Được thành lập từ năm 1961, Rạng Đông là một trong những thương hiệu lâu đời và quen thuộc nhất tại Việt Nam trong lĩnh vực chiếu sáng và thiết bị điện gia dụng. Từ bóng đèn, phích nước cho tới các giải pháp LED thông minh hay hệ sinh thái Smart Home 4.0, doanh nghiệp đã xây dựng mạng lưới phân phối rộng khắp với hàng nghìn điểm bán trên toàn quốc.

Trong nhiều năm, mô hình tăng trưởng của Rạng Đông được xây dựng dựa trên thế mạnh sản xuất, hệ thống đại lý rộng và độ phủ thương hiệu mạnh.

Tuy nhiên, khi thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ và hành vi tiêu dùng thay đổi, những lợi thế truyền thống cũng đứng trước một bài toán mới: khách hàng đang dịch chuyển lên môi trường số.

Ngày nay, người tiêu dùng không còn mua hàng theo cách cũ. Họ xem review trên mạng xã hội, tìm kiếm trên Google, so sánh giá trên sàn thương mại điện tử trước khi đưa ra quyết định.

Điều đó tạo ra áp lực lớn với các doanh nghiệp truyền thống: muốn tiếp tục tăng trưởng, doanh nghiệp buộc phải hiện diện ở nơi khách hàng xuất hiện.

Bài toán thứ nhất: Chuyển từ “sản xuất thuần túy” sang hệ sinh thái 4.0

Với nhiều doanh nghiệp sản xuất lâu năm, tăng trưởng từng được xây dựng chủ yếu dựa trên năng lực sản xuất và độ phủ phân phối.

Nhưng khi thị trường bước vào kỷ nguyên số, chỉ bán sản phẩm thôi là chưa đủ.

Doanh nghiệp cần chuyển dịch sang mô hình nơi sản phẩm, dịch vụ, dữ liệu và trải nghiệm khách hàng được kết nối chặt chẽ hơn. Điều này đồng nghĩa với việc không chỉ bán một thiết bị, mà còn phải xây dựng được hệ sinh thái xoay quanh khách hàng.

Đây cũng là hướng đi mà Rạng Đông từng bước theo đuổi trong hành trình chuyển đổi của mình: từ doanh nghiệp sản xuất truyền thống sang nhà cung cấp các giải pháp thông minh, xanh và bền vững.

Việc công bố bộ nhận diện thương hiệu mới gần đây vì thế không đơn thuần là thay đổi logo hay màu sắc. Đó là tín hiệu phản ánh một sự thay đổi sâu hơn từ bên trong mô hình vận hành và định vị tăng trưởng.

Bài toán thứ hai: Khách hàng đã lên online nhưng vận hành chưa theo kịp

Khi mở rộng sang thương mại điện tử, thách thức không chỉ nằm ở việc bán được hàng online.

Điều khó hơn là làm sao để hệ thống phía sau đủ sức vận hành khi số lượng đơn hàng tăng nhanh.

Với nhiều doanh nghiệp quy mô lớn, dữ liệu từ website, sàn TMĐT, hệ thống bán hàng hay phân phối thường vận hành rời rạc. Điều này dễ dẫn tới tình trạng khó kiểm soát tồn kho, xử lý đơn hàng thiếu đồng bộ hoặc trải nghiệm khách hàng không nhất quán.

Đây là bài toán mà rất nhiều doanh nghiệp lớn gặp phải trong giai đoạn đầu chuyển đổi số: doanh thu online tăng nhanh hơn tốc độ nâng cấp hệ thống vận hành.

Nếu không giải quyết được bài toán phía sau, tăng trưởng rất dễ trở thành áp lực.

Bài toán thứ ba: Làm TMĐT nhưng không phá hệ thống đại lý

Có lẽ đây mới là thách thức lớn nhất với các thương hiệu lâu năm.

Khi doanh nghiệp bắt đầu phát triển D2C (Direct-to-Consumer - bán trực tiếp tới người tiêu dùng), xung đột với hệ thống phân phối truyền thống gần như là điều khó tránh khỏi.

Nếu doanh nghiệp bán trực tiếp online với giá cạnh tranh hơn, đại lý có thể mất động lực hợp tác. Nhưng nếu không phát triển online, doanh nghiệp lại có nguy cơ đánh mất nhóm khách hàng mới.

Bài toán lúc này không còn là “có nên làm TMĐT hay không”, mà là:

Làm sao để TMĐT phát triển mà toàn bộ hệ thống phân phối vẫn cùng hưởng lợi?

Đây cũng chính là câu hỏi mà Rạng Đông từng phải tìm lời giải khi bước vào hành trình chuyển đổi số quy mô lớn.

Vậy điều gì đã giúp một thương hiệu gần 70 năm tuổi vừa mở rộng TMĐT, vừa giữ được sự ổn định của mạng lưới phân phối truyền thống?

Câu trả lời sẽ nằm ở mô hình vận hành phía sau - nơi công nghệ không chỉ giúp bán được nhiều hơn, mà còn giúp toàn bộ hệ thống cùng tăng trưởng.